Primer Frekans Kontrolü Veri Kayıt hakkında kısa bilgilendirme

Elektrik üretimi yapan ünitenin(buhar türbini, gaz türbini vs.) hız regülatörü ile nominal 50Hz şebeke frekansına göre   ölü bant (dead band) ve hız eğimi (speed drop) değerleri uyarınca   önceden belirlenen rezervi kadar   yük alması veya atmasıdır.

Ünite, daha önceden belirlenen rezervinin yarısını 15 saniyede, diğer yarısını da diğer 15 saniyede alır veya atar ve 15 dakika bu konumunu muhafaza eder.  Örneğin, ölü bant değeri 20 mhz olan bir ünite, frekans 49,98<f<50,02 aralığında olduğu sürece frekans değişimine tepkisiz kalır.  Rezervi 10 MW olan bir ünite, frekans 49,98'e düştüğünde yarım dakika içerisinde 10 MW yükü alabilmeli ve en az 15 dakika bu konumda kalabilmelidir. Şebeke frekansı 50,02'ye çıktığında ise ünite yine yarım dakika içerisinde 10 MW yükünü atar.  Hız eğimi ünitenin ne kadar hızlı yük alıp atabildiğini belirler.

Özetle, primer frekans kontrol hizmeti, sistem frekansının düşmesine veya yükselmesine tepki olarak ünite aktif çıkış gücünün hız regülatörü ile otomatik artırılması veya azaltılması yoluyla sistem frekansının yeni bir denge noktasına getirilmesini temin eder.

Primer frekans kontrol hizmetinin merkezi müdahale olmaksızın sürekli olarak sağlanması gereklidir.

Sistem frekansının düşmesi veya yükselmesi durumunda devreye alınan ilk hizmet olması nedeniyle sistem güvenliği açısından primer frekans kontrol hizmeti büyük önem teşkil etmektedir.

Kurulu gücü 50 MW ve üzerinde olan tüm üretim tesisleri primer frekans kontrolüne katılmak zorundadır. Katılım oranı kurulu gücün %3'ü kadardır.

Aşağıda belirtilen yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı üretim tesisleri ise bu yükümlülükten muaftır;

• Kanal veya nehir tipi hidroelektrik üretim tesisleri
• Rüzgar enerjisine dayalı üretim tesisleri
• Güneş enerjisine dayalı üretim tesisleri
• Dalga enerjisine dayalı üretim tesisleri
• Gel-git enerjisine dayalı üretim tesisleri

Muaf olan bu üretim tesisleri, üretim faaliyeti gösteren ilgili tüzel kişi tarafından talep edilmesi ve TEİAŞ tarafından uygun bulunması halinde primer frekans kontrolüne katılabilir.

Primer frekans kontrol hizmeti sağlanmasından dolayı oluşan maliyetlerin incelenmiş olduğu pek çok akademik ve uygulamaya dönük çalışma  incelendiğinde, bu hizmetin sağlamasına yönelik temel maliyet bileşeninin hizmetin sağlanması için üretici tarafından ayrılan rezervin fırsat maliyeti olduğu görülmektedir.  Bu doğrultuda, üreticiler tarafından sağlanan primer frekans kontrol hizmetine, ayrılan rezerve ilişkin ortalama fırsat maliyetini yansıtan bir birim bedel üzerinden ödeme yapılması uygulaması benimsenmiştir. Primer frekans kontrol hizmeti sağlayan tüm üretim tesisleri için geçerli olacak olan bu birim bedel, Elektrik Piyasası Yan Hizmetler Yönetmeliği’nde belirtilen formülasyon çerçevesinde TEİAŞ tarafından 3’er aylık dönemler için hesaplanacak ve Kurul Kararı ile yürürlüğe girecektir. Primer frekans kontrol hizmeti sağlayan her bir üretim tesisine yapılacak ödeme tutarı, üreticinin ilgili üretim tesisi için Sistem İşletmecisine bildirdiği rezerv miktarı ve katılım süresinin, birim hizmet bedeli ile çarpılması suretiyle hesaplanır.

MAESTRO System ile ilgili keşif, teklif, görüşme, teknik destek, aktivasyon talepleriniz için Bu e-Posta adresi istek dışı postalardan korunmaktadır, görüntülüyebilmek için JavaScript etkinleştirilmelidir adresinden bize ulaşabilirsiniz.